Σήμερα, ο πρόλογος μού είναι δύσκολος. Αρκετά δύσκολος, θα έλεγα. Από την μια η αφορμή με τον τίτλο αυτό να μιλήσω για τον παράδεισο που θα έπρεπε να αποτελεί πλέον το σπίτι στο οποίο μένουμε και περνούμε τόσες ώρες δεδομένων των συνθηκών. Από την άλλη, θα ήθελα να γράψω για το πόσο μου έχει λείψει το θέατρο, αυτό που πηγαίναμε και περνούσαμε όμορφα με φίλους και εχθρούς πλάι-πλάι. Όπως και να έχει, το συγκεκριμένο βιβλίο έχει κάτι κι από τα δύο, μιας και φέρνει το θέατρο σπίτι και μας μεταφέρει σε έναν επίγειο παράδεισο, που ξεπηδά και δημιουργεί εικόνες σε μόλις λίγα τετραγωνικά μακριά μας.
Αρχικά τέσσερις άνθρωποι βρίσκονται σε ένα σπίτι. Φαινομενικά εκ διαμέτρου αντίθετοι καλούνται να συμβιώσουν και να περάσουν χρόνο σε μια πανέμορφη κατοικία που σιγά σιγά αρχίζει να γίνεται ασφυκτική και να απομυζά κάθε ίχνος ζωής από τους ήρωές μας. Οι αναμνήσεις ξεπηδούν, οι εμμονές, η φθορά του γήρατος και η ελευθερία της νιότης. Κι όλα αυτά έγκλειστα.
Η Δελίνα Βασιλειάδη γράφει ωραία. Αυτό είναι δεδομένο και πρέπει να το παραδεχτούμε. Μεταφέρει στο χαρτί όσα έχει στο μυαλό της και ταυτόχρονα τα παρουσιάζει με τρόπο απλοϊκό και ζωντανό, επιτυγχάνοντας την αίσθηση ρεαλισμού που θα έπρεπε να έχει ένα θεατρικό κείμενο, δραματοποιώντας το σε ελαχίστη μόλις έκταση. Εν ολίγοις, καταφέρνει να μας παραδώσει μια ολοκληρωμένη θεατρική παράσταση στα χέρια μας.
Η χρήση της γλώσσας από την Δελίνα είναι τουλάχιστον αριστοτεχνική. Στητή, περιεκτική και χωρίς παραπανίσια καλολογικά στοιχεία. Με σεβασμό στον αναγνώστη-θεατή. Με δυνατότητα για τον μελλοντικό δραματουργό να παίξει και να αλλάξει λέξεις, να τοποθετήσει συνώνυμα και να μην αλλοιώσει το πνεύμα. Με στιβαρές δομές μα, παράλληλα, με ευελιξία στον χειρισμό της, μας θυμίζει με πολύ όμορφο τρόπο ότι η γλώσσα είναι ένας οργανισμός ζωντανός που μας βοηθάει να έχουμε το πιο όμορφο αποτέλεσμα, αρκεί να της δείξουμε τον πρέποντα σεβασμό.
Ειδική μνεία θέλω να κάνω στους καλούς τρόπους της Δελίνας. Αν έμπαινα στην διαδικασία να γράψω εγώ αυτό το θεατρικό, δεν θα μπορούσα να συγκρατηθώ και σε αρκετά σημεία θα έβαζα τους πρωταγωνιστές να βρίζονται άσχημα μεταξύ τους. Ωστόσο, το βιβλίο-θεατρικό αυτό δεν φέρει στις σελίδες του ούτε μία απρέπεια. Δεν δίνει την αίσθηση του πεινασμένου για σεξ, δεν αποδίδει την αγανάκτηση με ξεκατίνιασμα και πράγματα που επί σκηνής θα τραβούσαν το ενδιαφέρον του θεατή και θα δημιουργούσε πρόσφορο έδαφος για κριτική που θα προσέλκυε περισσότερους θεατές. Ο «Παράδεισος κατ’ οίκον» είναι ένα βιβλίο που χαρακτηρίζεται από ποιότητα και τακτ.
Για να μην γράφω μόνο τα καλά. Στο βιβλίο εντόπισα μόνο ένα αρνητικό στοιχείο, που αυτό δεν επηρεάζει καθόλου τον αναγνώστη. Πολύ σωστά και πολύ χρήσιμα είναι τα σκηνογραφικά, σκηνοθετικά σχόλια που παραθέτει ανά τις σελίδες η συγγραφέας. Ωστόσο, οι αλλαγές είναι τόσο ριζικές που δεν είμαι καθόλου σίγουρος κατά πόσο θα καταφέρει να ανταπεξέλθει ένας ηθοποιός ή σκηνοθέτης σε αυτές λόγω των θεατρικών περιορισμών που τίθενται στο θέατρο.
Βέβαια, από την άλλη, το βιβλίο είναι άκρως φωτογραφικό ως προς τους ήρωες. Διαβάζοντάς το, μπορώ πολύ εύκολα να φανταστώ ανθρώπους να παίζουν τους ρόλους που αναλύονται. Ηθοποιούς που η καλλιτεχνική τους ταυτότητα ταιριάζει απίστευτα με τα εξέχοντα αυτά χαρακτηριστικά που πρέπει να αποδοθούν επί σκηνής.
Για να κλείσω, μου άρεσε η περιγραφή της στασιμότητας και το επαναλαμβανόμενο Πιντερικό διαλογικό κόλλημα. Η Δελίνα έδωσε χαρακτηριστικά του παραλόγου σε αυτή την ρεαλιστική απεικόνιση της θεατρικής της πραγματικότητας, δημιουργώντας και τροφοδοτώντας τα τικ που οι χαρακτήρες ουσιαστικά παρουσιάζουν. Εμμονές ανώφελες και κυρίως χωρίς ουσιαστικό λόγο ύπαρξης στο χωροχρονικό περιβάλλον που η ιστορία εκτυλίσσεται.
Ο «Παράδεισος κατ’ οίκον» ήταν αυτό ακριβώς που χρειαζόμουν τις μέρες αυτές. Μετά την πολύμηνη απουσία του θεάτρου από την ζωή μου, ήταν μια ένεση πολιτισμού στις μέρες του εγκλεισμού στις οποίες έχουμε υποβληθεί όλοι μας.
Καλή ανάγνωση!
mylibrodoro.com 