Πολλές φορές στις αναγνωστικές μου περιπλανήσεις έχω έρθει αντιμέτωπος με την χοροχρονική μυθοπλασία. Οι συγγραφείς, επιλέγουν να κατασκευάσουν ένα λογοτεχνικό περιβάλλον, όπου θα έχουν την δυνατότητα να «παίξουν» με ιστορικά γεγονότα, ήθη και ηθογραφικά στοιχεία, όπου οι ήρωες είναι ελεύθεροι και απαλλαγμένοι από κάθε ηθική υποχρέωση να ακολουθήσουν τον δικό τους δρόμο, καθορίζοντα τον ρου της δικής τους παράλληλης ιστορίας.
«Το Μοιρολόι» αποτελεί μια περίπτωση σαν την παραπάνω. Σε ένα νησί- πιθανότατα της βόρειας θάλασσας- η κοινωνία παρουσιάζει τους δικούς της ρυθμούς ανάπτυξης και ο καθένας είναι επιφορτισμένος με αρμοδιότητες συγκεκριμένες και άκρως αναγκαίες για την εύρυθμη λειτουργία της. Σε αυτή την μικρή κοινωνία, η ηρωίδα μας είναι επιφορτισμένη να ταράξει τα νερά, αφού ο ερχομός της, ως βρέφος, ήταν ανήκουστος και κυρίως αιφνίδιος. Η μητέρα της την άφησε κι έκτοτε ο ιεροπατέρας επιφορτίστηκε με το καθήκον της ανατροφής ενός νόθου, που με κάθε τρόπο της έδειχναν ότι δεν έχει θέση σε αυτόν τον τόπο.
Η Κάρεν Κέλερ γράφει ένα βιβλίο που στο ελληνικό αναγνωστικό κοινό δεν είναι ξένο. Η περιγραφόμενη κοινωνία θυμίζει πολύ τις ελληνικές κοινότητες της υπαίθρου κατά τις δεκαετίες του μεσοπολέμου. Επίσης, η αναφορά στον ιεροπατέρα, την διάρθρωση της κοινωνίας και οι συνήθειες για τον καθορισμό της ώρας μας θυμίζουν ιστορικά γεγονότα και ένα μίγμα αρχαίων πολιτισμών .
Αξιοσημείωτο είναι το γλωσσικό και συντακτικό υπόβαθρο. Παρότι, εμφανέστατα, η συγγραφέας είναι αρκετά ταλαντούχα στο θέμα της γραφής και αρκετά «δυνατή» στην διήγηση ιστοριών, επιλέγει να χρησιμοποιήσει ένα παιδαριώδη τόνο κάνοντας την ιστορία να είναι δοσμένη δια στόματος ενός ατόμου λειτουργικά αναλφάβητου –μεγάλο μπράβο στην Αλεξάνδρα Παύλου που είχε την υπομονή να το μεταφράσει με αυτό τον τρόπο- μετατρέποντας το βιβλίο σε μια προσωπική και συναισθηματικά φορτισμένη εξομολόγηση.
Προσωπικά, με ζόρισε που δεν κατάφερα να τοποθετήσω την ιστορία κάπου συγκεκριμένα. Μου προκάλεσε μια σύγχυση και μια νευρικότητα, που ωστόσο περιορίστηκαν με το πέρασμα των σελίδων , αφού η αφήγηση έτρεχε με τρόπο τέτοιο που δεν μπορεί κανείς να σκεφτεί κάτι άλλο πέραν των όσων περιγράφονται για την ιδιόρρυθμη ζωή της ηρωίδας.
Επίσης, χάρηκα γιατί, μετά από την λανθασμένη γενίκευση ότι οι Δανοί, Ολλανδοί και Σκανδιναβοί συγγραφείς ξεχωρίζουν στην αστυνομική λογοτεχνία, η Κέλερ, παρέδωσε ένα αξιόλογο δείγμα κοινωνικοπολιτικής μυθοπλασίας, όπου σημαντικό ρόλο διαδραματίζει ο ρόλος της γυναίκας, η εγκατάλειψη, η θρησκεία και τόσα άλλα.
«Το Μοιρολόι» δεν είναι ένα βιβλίο κατάλληλο για όλους. Δεν είναι από τα λαβ στόρι, τα δράματα και τα συγγράμματα αυτά που περιγράφουν στο μεγαλύτερο μέρος τους τις συναισθηματικές εξάρσεις των ηρώων.
Ωστόσο, όσοι το επιλέξουν δεν θα βγουν χαμένοι από αυτό το αναγνωστικό ταξίδι. Θα καταλήξουν να σκεφτούν τα όσα μπορεί να μην ζούμε, αλλά κινδυνεύουμε να αντιμετωπίσουμε σε μια δυστοπική πραγματικότητα.
Καλή ανάγνωση!
mylibrodoro.com 