Κάποια στιγμή έπεσε στην αρχική μου στα social η επανεκτέλεση ενός από τα αγαπημένα μου παραδοσιακά τραγούδια της Γραικανικής διαλέκτου. Αναζήτησα την τραγουδίστρια και είδα ότι είναι μια νεαρή από την Κάτω Ιταλία, που θέλησε να δώσει το δικό της στίγμα σε ένα τόσο όμορφο τραγούδι. Κι αφού πιάσαμε την κουβέντα, θέλησα να την φιλοξενήσω, γιατί τέτοιες φωνές αξίζει να ακούγονται.
Αριστείδης Καρεμφύλλης: Πώς είναι να τραγουδάς στα Γραικανικά;
Anna Li’: Με εντυπωσίαζαν πάντα οι ιστορικές παραδόσεις που ενωνόταν με τις μουσικές! Τα Γραικανικά αντιπροσωπεύουν την εξαιρετική σύνθεση της ιστορίας και της μουσικής στην Πούλια. Πράγματι, είναι μια αρχαία γλώσσα βασιζόμενη στην διάλεκτο που ομιλείται ακόμη σε διάφορα χωριά της Ελλάδας του Σαλέντο όπως στην Sternatia, Zollino, Castrignano dei Greci, Calimera, Soleto, Melpignano κλπ. (που ακόμη διατηρούν την ελληνική ετυμολογία στο όνομα των πόλεων).
Για εμένα το να τραγουδώ στα Γραικανικά αντιπροσωπεύει την έκφραση ενός σημαντικού τμήματος της μουσικής παράδοσης της γενέθλιας γης μου, καθώς και της οικογένειάς μου. Έχω, πράγματι, ελληνικές ρίζες από την γενιά του πατέρα μου. Νομίζω ότι είναι υπέροχο να καταφέρω να διατηρήσω στο πέρασμα του χρόνου τα κείμενα και τις μουσικές των ποιημάτων και των τραγουδιών στα Γραικανικά, γιατί αντιπροσωπεύουν τις ρίζες μας, που δεν πρέπει να ξεχάσουμε ποτέ και, αντ’ αυτού, οφείλουμε να τις προστατεύσουμε και να τις διαφυλάξουμε ως έναν πολύτιμο θησαυρό, να τις μεταφέρουμε και στις επόμενες γενιές, επιπλέον γιατί εκφράζουν συναισθήματα και αισθήσεις επίκαιρα στο συναισθηματικό πανόραμα και την μοντέρνα μουσική.
Τα μαγευτικά τραγούδια στην Γραικανική, που με εκφράζουν και συναντώνται ευρέως στο δημοφιλές παραδοσιακό μουσικό πανόραμα του Σαλέντο είναι το «Καλινύφτα», που μιλά για το τέλος ενός έρωτα που δύσκολα αποδέχεσαι, το «Άντρα μου πάει», που εκφράζει την θλίψη μιας συζύγου ενός πρόσφυγα για την απομάκρυνση του συζύγου.
Α.Κ.: Είσαι μια νεότατη κοπέλα που αποφάσισε να τραγουδήσει ένα τραγούδι παραδοσιακό. Δεν πιστεύεις πως θα ήταν καλύτερα αν τραγουδούσες κάτι πιο μοντέρνο που θα μπορούσε να σε βοηθήσει να γίνεις πιο διάσημη;
A.L.: Σε ευχαριστώ για το νεότατη. Το πιστεύω σθεναρά ότι και η παραδοσιακή μουσική είναι νέα. Αποδείχθηκε γι εμένα μια μεγάλη ανακάλυψη. Πράγματι, εμφανίζονται συχνά νέοι στίχοι και καινούριες μελωδίες για μια στιγμή που πέρασε, στους αγρούς ή μαζί με το αγαπημένο άτομο, και αν το καλοσκεφτούμε, η γνώση της δουλειάς ή το συναίσθημα του έρωτα δεν έχουν αλλάξει και δεν αλλάζουν ποτέ. Μπορεί να αλλάξουν οι τρόποι που τα εκφράζουμε, αλλά όχι η ένταση με την οποία εκφράζονται.
Βρίσκω μαγευτικό ακόμη και την αναμόχλευση ορισμένων αισθήσεων και συναισθημάτων που θα ήταν παλαιότερα πιο πολύτιμα και σπάνια, χάρις στην δυναμική με την οποία εκφράζονται στα παραδοσιακά τραγούδια. Μακάρι, ερμηνεύοντας εκ νέου παλιά τραγούδια και στίχους, να μπορέσουμε να δώσουμε περισσότερη αξία σε αυτό που έχουμε προσαρμόσει στην νεωτερικότητά μας. Ωστόσο, δουλεύω και σε άλλα δικά μου κείμενα που ταυτίζονται με το είδος της ποπ.
Α.Κ.: Στην καθημερινότητά σου είσαι δικηγόρος. Πώς μπορείς να συνδυάσεις την μουσική με την νομική τέχνη;
A.L.: Ευχαριστώ για αυτή την ερώτηση. Πολλές φορές, καταλήγω να πιστεύω ότι «στον ελεύθερό μου χρόνο κάνω την δικηγόρο», κι όχι το αντίθετο.
Λατρεύω την δικανική τέχνη και την μουσική και ψάχνω, κάθε μέρα, το πώς θα βελτιώσω και τις δύο.
Εδώ και καιρό, έχω αποφασίσει να αφοσιωθώ στην πνευματική ιδιοκτησία στην μουσική και την τέχνη, δηλαδή σε όλα τα ζητήματα που αφορούν την προστασία των καλλιτεχνών, των τραγουδιστών, των συνθετών και των μουσικών, όπως ας πούμε βοήθεια για τις καταθέσεις στην SIAE (αποτελεί το ιταλικό αντίστοιχο της Ε.Υ.Ε.Δ.), προστασία ενός αδημοσίευτου έργου και τα λοιπά. Προσφέροντας, λοιπόν, νομική υποστήριξη σε αυτούς που ακολουθούν το όνειρο της τέχνης ή/και της μουσικής για να βοηθηθούμε να κινηθούμε στον λαβύρινθο της πνευματικής ιδιοκτησίας που, στην Ιταλία, είναι πραγματικά πολύ περίπλοκος. Το ‘να χέρι νίβει τ’ άλλο και τα δυο το πρόσωπο (κατά παράφραση)
Α.Κ.: Περίγραψε μου ένα μεγάλο σου όνειρο!
A.L.: Η πανδημία με έκανε να καταλάβω ότι δεν πρέπει ποτέ να παραιτούμαστε από τα όνειρά μας!
Από όνειρα, έχω πολλά! Ένα που θα ήθελα να πραγματοποιήσω με την πρώτη ευκαιρία είναι η ηχογράφηση ενός δίσκου με μερικά παραδοσιακά ακυκλοφόρητα τραγούδια, στα οποία δουλεύω εδώ και λίγο καιρό με μερικούς φίλους
Ας ελπίσουμε ότι θα καταφέρω να το πραγματοποιήσω σύντομα!
Α.Κ.: Με ποιον καλλιτέχνη θα ήθελες να συνεργαστείς στο μέλλον;
A.L.: Σκεφτόμενη το ιταλικό ποπ καλλιτεχνικό στερέωμα, θα μου άρεσε πολύ να συνεργαστώ με τον Diodato, που εκτιμώ και θαυμάζω τα μέγιστα.
Θα ήταν επίσης όμορφο το να δουλέψω στην δημιουργία μουσική υπόκρουσης για ταινίες. Ορίστε, σου έβγαλα και άλλο ένα όνειρο από το συρτάρι.
Α.Κ.: Αν είχες μόνο τρεις μέρες ζωής, τι θα ήθελες να κάνεις;
A.L.: Σίγουρα μια συναυλία με πολύ κόσμο (δεν βλέπω την ώρα να ξαναρχίσω να παίζω και να τραγουδώ όπως πριν).
Ένα ταξίδι που χάθηκε για πολύ αυτά τα τελευταία δύο χρόνια.
Μια ήσυχη βόλτα στην εξοχή με την οικογένειά μου.
Α.Κ.: Πανδημία και καλλιτεχνική έκφραση. Πώς μπορούν να συνυπάρξουν;
A.L.: Με υπομονή και δύναμη, πάνω απ’ όλα.
Κανείς από εμάς δεν περίμενε μια γενικευμένη κατάσταση, που κατά την γνώμη μου, πρέπει σιγά σιγά να μάθουμε να ζούμε σε αυτή την νέα πραγματικότητα. Οι κατά τόπους κυβερνήσεις πρέπει να βάλουν ένα χεράκι υιοθετώντας πρωτόκολλα που θα επιτρέψουν να συνεχίσουν να διοργανώνονται καλλιτεχνικές δράσεις με ασφάλεια εμείς, σε πρώτο πρόσωπο, πρέπει να συνεισφέρουμε στο να τελειώσει αυτή η καταραμένη πανδημία!
Κι αυτό, γιατί επίσης πιστεύω ότι χωρίς την τέχνη καταλήγεις άρρωστος.
Α.Κ.: Δώσε μου μια ευχή για το μέλλον!
A.L.: Εύχομαι να συναντηθούμε σύντομα και μακάρι να μπορέσουμε να παίξουμε μαζί σε μια συναυλία στην μαγευτική Ελλάδα!
Μας εύχομαι όλους να καταλάβουμε την σημαντικότητα ενός ονείρου, να βρούμε την δύναμη να το ακολουθήσουμε και να αποκλείσουμε όλα τα εμπόδια που αυτό-τοποθετούμε ή άλλες περιστάσεις της ζωής που μας απομακρύνουν.
Ένας γνωστός ιταλός συνθέτης που έχει ξεχαστεί εδώ και καιρό, ο Franco Battiato, έχει πει στους βαθυστόχαστους στίχους του με τους οποίους σας χαιρετώ και τους οποίους αναλογίζομαι συχνά ότι πρέπει να δεσμευθούμε να εργαστούμε για να ξεπεράσουμε την αδράνεια και την αδυναμία, την αδιαφορία, τη βραχύτητα απέναντι μας και την απροθυμία για ουσιαστική αναζήτηση.
Κι έτσι, με την πιο όμορφη ευχή για να ανταμώσουμε, κλείνει αυτή η όμορφη κουβέντα. Με την γλυκιά αύρα της Άννας και με την μελωδία του «Beddha ci dormi» να ακούγεται στο υπόβαθρο. Και με την προσμονή για πολλές συναυλίες, με ανθρώπους που έχουν τραγούδια για να πουν.
Φωτογραφίες: Cosimo Pastore
mylibrodoro.com 